U Jerevanu je počelo neobično suđenje katolikosu Garegenu, poglavaru Jermenske apostolske crkve, i šestorici arhiepiskopa koje su tužile pristalice premijera Nikole Pašinjana jer nisu hteli da vrate smenjenog nastojnika jedne eparhije
Foto: Arhiva
. Katolikos je lišio dužnosti episkopa Gevorka Sarojana, jer je stao na stranu vlasti kad je došlo do sukoba Pašinjana sa Jermenskom apostolskom crkvom.
Na stranu katolikosa stalo je šest članova Višeg duhovnog saveta Jermenske apostolske crkve. Sukob Pašinjana i Crkve tinja od 2022. godine, a rasplamsao se kad je on 2025, na sastanku sa Jermenima u Švajcarskoj, izjavio da finansiranje Crkve “nije transparentno” i kasnije rukovodstvo Crkve optužio za korupciju.
I pre parlamentarnih izbora u Jermeniji vladajuća partija Dogovor građana, na čijem je čelu Nikola Pašinjan, govorila je da želi da svrgne katolikosa, koji je isto što i patrijarh kod drugih pravoslavaca, kako bi se crkvena vlast potčinila građanskoj.
U februaru 2026. državni tužilac pokrenuo je krivični postupak protiv katolikosa, jer nije ispunio zahtev sudske odluke da vrati na dužnost sveštenika Gevorka Sarojana, koji se obratio sudu. Sud je odlučio da mu katolikos ne može zabraniti da obavlja dužnost u njegovoj eparhiji. Prvi put u istoriji Jermenije na prvo zasedanje novog parlamenta nije bio pozvan katolikos.
Podrška zemljaka iz sveta
Katolikos je već dobio podršku zemljaka iz sveta. Iz Konstantinopoljske patrijaršije jermenske crkve su poručili da je suđenje katolikosu i episkopima duboka uvreda nacionalne crkve. Sličnu poruku su poslali i Jermeni iz Jerusalima i njihov patrijarh. I Jermeni iz Rumunije su stali na stranu katolikosa optužujući Pašinjana da razbija jedinstvo nacije i okrivljuju ga za gubitak Nagorno Karabaha. Interesantno je da su katolikosa podržale i eparhije iz SAD, Sirije, Nemačke i Iraka i poručuju da država ne treba da se meša u unutrašnje crkvene odnose.
Juče su se u sudu pojavili advokati koji zastupaju katolikosa i šest episkopa. Oni traže da sud razmotri može li odluku kanonske crkve o lišavanju episkopske funkcije razmatrati kao krivično delo s obzirom na to da o kadrovskim pitanjima odlučuje Crkva, a ne građanski sud. I u Jermeniji država nema pravo da se meša u crkvene poslove, pa sudije koje to poštuju ne žele da učestvuju u tom političkom procesu.
Do žestokog sukoba crkvenog poglavara i Pašinjana je došlo kad je predložio da se smeni katolikos i da vlasti imaju uticaj kod biranja novog. Čarke su počele, jer se Crkva protivila da se Nagorno Karabah, gde se nalaze pravoslavni hramovi, preda Azerbejdžanu. Posle tih sukoba i protesta, Pašinjan je počeo da napada katolikosa, tvrdeći da se povezao sa jermenskom mafijom, kako naziva jermenske oligarhe. Zbog toga je katolikosu bio zabranjen izlazak iz zemlje. Pašinjan je rat protiv katolikosa i saradnika nazvao “reformom jermenske crkve”, pa je i u partijski program ušlo da se on mora smeniti.
Pašinjan govori da je u Jermeniji Crkva odvojena od države, a istovremeno želi da utiče na izbor rukovodstva. Jermenska apostolska crkva ima veliki autoritet u narodu. Prema popisu iz 2022, čak 97,5 odsto stanovnika Jermenije se smatra pravoslavcima Jermenske apostolske crkve. U nazivu je apostolska, jer smatra osnivačima 12 apostola. Jermenija ima 2,9 miliona stanovnika, a u Rusiji ih živi više od milion, ali svi koji žive u inostranstvu nemaju pravo glasa u Jermeniji.
Foto Arhiva
Katolikos Garegen
Klikni na zvezdicu u gornjem desnom uglu i zaprati Novosti na Google News platformi