NEMAČKA razmatra izmene penzionog sistema za udovice i udovce. Za sada nije doneta odluka o ukidanju porodične penzije (penzije za preživelog supružnika), ali jedna od mogućnosti je novi model deljenja penzionih prava između supružnika. U jednom primeru, razlika iznosi čak 527,50 evra mesečno.
Foto: Dragica Andjelic / Alamy / Profimedia
Za sada, porodična penzija u Nemačkoj ostaje na snazi. U svojim preporukama, vladina Komisija za penzije predložila je da se ispita kako bi se penzije za preživele supružnike mogle prilagoditi savremenim životnim okolnostima. Nije predloženo konkretno ukidanje, niti je određen datum za eventualne promene. Jedna od ideja koja se pojavila u javnoj raspravi je obavezno “Rentensplitting” – odnosno deljenje penzionih prava stečenih tokom braka.
Prema trenutnom sistemu, udovica ili udovac uglavnom imaju pravo na 55 odsto penzije preminulog supružnika u slučaju takozvane “velike” porodične penzije, navodi “Feniks magazin”.
Međutim, kod deljenja penzionih prava, penzioni bodovi stečeni tokom braka delili bi se između supružnika. Takav model već postoji kao dobrovoljna opcija, ali se retko koristi. Ključna razlika je u tome što se kod dobrovoljnog “Rentensplittinga” porodična penzija iz tog braka uglavnom više ne isplaćuje nakon smrti supružnika. Umesto toga, preneta penziona prava ostaju deo sopstvene penzije.
Jedan primer ilustruje značajnu razliku Uzmimo za primer bračni par, Sabine i Tomasa. Sabine prima penziju od 850 evra, a Tomas 2.050 evra. U braku su 34 godine. Ako bi Tomas preminuo, prema trenutnom pravilu od 55 odsto, Sabine bi mogla da prima porodičnu penziju od 1.127,50 evra. Uz njenu sopstvenu penziju, imala bi ukupno 1.977,50 evra mesečno. Prema modelu koji podrazumeva obavezno deljenje penzionih prava stečenih tokom braka, njena sopstvena penzija u ovom primeru iznosila bi 1.450 evra. Razlika: 527,50 evra mesečno.
Ova rasprava je naročito važna za bračne parove kod kojih postoji značajna razlika u prihodima i budućim pravima na penziju. To se odnosi na porodice u kojima je jedan od partnera duže vreme radio sa skraćenim radnim vremenom ili je prekinuo karijeru kako bi podizao decu ili brinuo o članu porodice. Ipak, konačni uticaj eventualne reforme zavisio bi od konkretnog pravnog okvira novog sistema.
Još uvek nema konačne odluke Važno je praviti razliku između predloga da se razmotri reforma i odluke koja je već usvojena. U Preporuci br. 11, Komisija je predložila razmatranje načina za prilagođavanje porodičnih penzija (penzija za preživele članove porodice) tako da odražavaju promenjene društvene okolnosti.
U ovoj fazi nisu utvrđeni konkretan model, procenti niti pravila koja se odnose na postojeće brakove. Stoga je tvrdnja da se porodične penzije u Nemačkoj “sigurno ukidaju” trenutno netačna. Reč je o potencijalnoj reformi čiji detalji tek treba da se utvrde.
Kako je u Srbiji?
Prema Zakonu o penzijskom i invalidskom osiguranju, pravo na porodičnu penziju može se ostvariti isključivo nakon smrti osiguranika ili korisnika penzije.
To znači da Fond PIO ne može da pokrene postupak za priznavanje prava na porodičnu penziju bez odgovarajuće dokumentacije.
Bez izvoda iz matične knjige umrlih nema postupka
Kako navode iz Fonda PIO, neophodno je dostaviti dokaz o smrti, odnosno izvod iz matične knjige umrlih.
(Blic)