Signal za otmicu je najverovatnije uzrokovan kvarom na sistemu radio-komunikacije, a kasnija istraga nije utvrdila realnu opasnost
Putnički avion emitovao je signal za otmicu iznad Hrvatske, što je izazvalo hitnu reakciju NATO i podizanje hrvatskog borbenog aviona rafal
Na evropskom nebu u utorak odvijala se prava drama. Nakon dojave iz NATO komande u španskom Torehonu da se iznad hrvatskog neba nalazi putnički avion “Boing 737” sa aktiviranom šifrom koja označava otmicu letelice, odmah je podignut borbeni avion “rafal”.
Prema saopštenju Ministarstva odbrane Hrvatske, “Rafal” je u 11.02 sati presreo putnički avion malteške kompanije “Korendon erlajns”, koji je leteo sa Krfa ka Nirnbergu, iznad Korenice, naselja u blizini Plitvičkih jezera. Pilot je vizuelno identifikovao letelicu i uspostavio radio-vezu.
Hrvatski “rafal” presreo putnički avion koji je emitovao signal za otmicu
Nakon toga, hrvatski borbeni avion pratio je putnički avion sve do izlaska iz hrvatskog vazdušnog prostora. U 11.20 sati letelica je ušla u slovenački vazdušni prostor. Avion je imao aktiviran transponderski kod 7500, međunarodni signal za nezakonito ometanje letelice koji može da ukazuje na otmicu. Nakon slanja signala više nije bilo moguće uspostaviti radio-vezu sa pilotom, zbog čega su nadležne službe pokrenule bezbednosnu proceduru.
Avion su potom preuzele vazdušne snage savezničkih zemalja dok je prolazio kroz slovenački, austrijski i nemački vazdušni prostor. U Nemačkoj su ga preuzela dva borbena aviona “Jurofajter tajfun”, koja su ga pratila sve do sletanja.
Zbog moguće vanredne situacije privremeno je zatvoren aerodrom u Nirnbergu. Prema informacijama lista “Bild”, na aerodrom su upućene i specijalne policijske jedinice, nekoliko jedinica interventne policije, kao i veliki broj policajaca, vatrogasaca i radnika hitne medicinske pomoći. Ulice oko aerodroma bile su zatvorene, a navodno su angažovane i bespilotne letelice kao podrška operaciji.
Avion je na kraju bezbedno sleteo, a svi putnici i članovi posade bili su dobro.
Moguće je da je došlo do kvara
Nemačka policija naknadno je saopštila da nisu pronađeni znaci opasnosti. Kao mogući uzrok uzbune naveden je kvar na sistemu radio-komunikacije, jer nakon slanja signala za pomoć više nije bilo moguće uspostaviti radio-vezu sa pilotom.
– Nakon sprovedene preliminarne istrage, čini se da je signal za hitan slučaj poslat zbog kvara na sistemu radio-komunikacije aviona – rekao je malteški ministar za održivi transport Kris Bonet.
Slično je kasnije izjavio i hrvatski ministar odbrane Ivan Anušić, uz napomenu da istraga još traje.
– Utvrđeno je da je kasnije došlo do kvara unutar sistema radio-komunikacije, kao i da je i rezervni sistem bio u kvaru, što je veoma retko. Verovatno je greškom uključen signal na transponderu koji je ukazivao na otmicu aviona, ali istraga još nije završena i nemamo potvrdu – rekao je Anušić, prenosi Hina.
Budući da je civilni avion bio označen kao moguća pretnja, Komanda Hrvatskog ratnog vazduhoplovstva obavestila je premijera Andreja Plenkovića, a verovatno je obavešten i predsednik Republike, rekao je Anušić.
U putničkom avionu bila su 177 putnika i šest članova posade, dodao je ministar, navodeći da je hrvatski pilot tokom pratnje imao vizuelni kontakt sa pilotom putničkog aviona.
Ovo je prva takva akcija presretanja i identifikacije u realnim uslovima koju su izveli hrvatski avioni “rafal”.
– Ova operacija, sprovedena u okviru zaštite hrvatskog vazdušnog prostora, još jednom je pokazala izuzetnu uvežbanost i brzinu reakcije hrvatskih pilota višenamenskih borbenih aviona “rafal”, kao i sposobnosti tih borbenih lovaca. Pokazala je i sposobnost Republike Hrvatske da samostalno sprovodi nadzor i zaštitu svog vazdušnog prostora – poručili su iz Ministarstva odbrane Hrvatske.
Napeta situacija u Nemačkoj
Situacija u Nemačkoj neko vreme bila je izrazito napeta i zbog toga što su ranije tokom dana tri pilota, nezavisno jedan od drugog, prijavila da su u blizini aerodroma u Nirnbergu, tokom poletanja ili sletanja, primetila nepoznati objekat, moguće dron. Policija je zbog toga pokrenula potragu, ali objekat nije pronađen. Nije potvrđeno da su dojava o dronu i incident sa putničkim avionom povezani.
Sve se ovo događa u trenutku kada su evropske zemlje sve zabrinutije zbog sabotaža, sajber-napada i neidentifikovanih dronova, koji mogu da deluju kao tehnički kvarovi ili izolovani incidenti. Evropski parlament je u svojoj analizi iz jula istakao da su takve pretnje postale učestalije i sofisticiranije.
Nemački ministar unutrašnjih poslova Aleksander Dobrint u ponedeljak je rekao da se Nemačka suočava sa “ratom iz senke”, koji ima mnogo širi opseg od Hladnog rata, i istakao potrebu za jačanjem BfV-a, nemačke obaveštajne službe za unutrašnju bezbednost.
Zapadni zvaničnici već mesecima optužuju Rusiju za hibridne aktivnosti kojima nastoji da destabilizuje evropske države. Moskva tvrdi da su takve optužbe neutemeljene i da su rezultat antiruske histerije.
BONUS VIDEO:
(Jutarnji)
Hrvatski borbeni avion Rafale (Foto: DAMIR SENCAR / AFP / Profimedia)