23 GODINE OD UBISTVA ZORANA ĐINĐIĆA Izvršioci atentata iza rešetaka, politička pozadina do danas NIJE OTKRIVENA

Zoran Đinđić, prvi demokratski izabrani predsednika Vlade Srbije nakon pada režima Slobodana Miloševića, ubijen je pre 23 godine, na današnji dan u atentatu na ulazu u zgradu Vlade u Nemanjinoj. Imao je tada 50 godina. Konačnom presudom Vrhovnog suda 2009. godine 12 učesnika u atentatu osuđeno je na ukupno 348 godina zatvora. Iako je doneta presuda za direktne izvršioce atentata, do danas nije otkrivena politička pozadina ubistva.

I ove, kao i svake godine, građani, saradnici, poštovaoci i stranačke kolege odaće poštu ubijenom premijeru Srbije Zoranu Đinđiću.

Zoran Đinđić je rođen u Bosanskom Šamcu 1. avgusta 1952. godine. Otac mu je bio vojno lice i tamo se nalazio po zahtevima službe. Desetak godina živeo je u Travniku, gde je započeo i srednju školu. Poslednja dva razreda završio je u Beogradu, u Devetoj gimnaziji.

Upisao je studije filozofije na Univerzitetu u Beogradu. Osnovne studije na Filozofskom fakultetu u Beogradu završio je 1974. godine. Dalje usavršavanje nastavio je u Nemačkoj, u Frankfurtu, pa u Konstancu, gde je doktorirao 1979. godine sa tezom “Problemi utemeljenja kritičke teorije društva”.

U Jugoslaviju se vratio 1989. godine, kada sa grupom od 12 intelektualaca učestvuje u obnavljanju Demokratske stranke. Paralelno, bavio se biznisom, manje ili više uspešno.

Izborio se za čelno mesto Demokratske stranke januara 1994. godine, umesto Dragoljuba Mićunovića. Na čelu DS nalazio se do smrti, marta 2003. godine. Bio je istaknuti prvak opozicije režimu devedesetih i predvodio više političkih akcija u borbi protiv vlasti Slobodana Miloševića.

Ključna ličnost političkih promena

Kao jedan od čelnika koalicije “Zajedno” 21. januara 1997. godine izabran je za gradonačelnika Beograda, ali je ubrzo smenjen voljom koalicionih partnera. Bio je ključna ličnost političkih promena 2000. godine, kao šef centralnog izbornog štaba i koordinator promotivne kampanje Demokratske opozicije Srbije (DOS) za savezne izbore 24. septembra 2000. godine.

Ubijen je u atentatu 12. marta 2003. godine. Pogođen je hicem u grudi, u dvorištu zgrade Vlade Srbije, u 12.25.

Njegov telohranitelj Milan Veruović je tom prilikom teško ranjen. Ubrzo potom je proglašeno vanredno stanje i pokrenuta akcija “Sablja”, koja je prethodno već bila pripremljena u okviru nameravanog obračuna sa organizovanim kriminalom.

Tada su pohapšeni, a nakon troipogodišnjeg procesa i osuđeni, članovi kriminalne grupe “zemunski klan“, čiji su pripadnici i saradnici bili među organizatorima i izvršiocima ubistva. Među izvršiocima su bili i pojedini pripadnici tadašnje Jedinice za specijalne operacije (JSO), koja je potom rasformirana.

Okružni sud u Beogradu je 23. maja 2007. godine proglasio krivim optužene, njih 12, na 348 godina zatvora. Organizator ubistva, nekadašnji komandant jedinice za specijalne operacije (JSO) Milorad Ulemek, i njegov zamenik i neposredni izvršilac ubistva Zvezdan Jovanović, osuđeni su na maksimalne kazne od po 40 godina zatvora.

Gde se danas nalaze ubice?

Od njih 12, sedmorica se nalaze u zatvoru na čelu sa organizatorom atentata Legijom i Jovanovićem. Trojica su izdržali kazne dok je Milan Jurišić ubijen, a Ninoslav Konstantinović je jedini osuđeni koji je zvanično u bekstvu.

Vođe zemunskog klana i glavni organizatori zločina Dušan Spasojević i Mile Luković ubijeni su tokom policijske akcije “Sablja”, pre nego što je sudski proces započet.

Od konačne presude Vrhovnog suda prošlo je 17 godina, a od tada su samo četvorica osuđenih sve vreme u zatvoru – pored Ulemeka i Jovanovića iza rešetaka su konstantno i pripadnik zemunskog klana Aleksandar Simović i Branislav Bezarević, bivši radnik BIA.

DS pozvala na obeležavanje godišnjice

Demokratska stranka najavila je da će obeležavanje 23. godišnjice ubistva Đinđića biti održano danas, u Nišu. Najavili su da će skup biti organizovan bez stranačkih obeležja i bez javnih govornika, uz poziv svim građanima koji dele vrednosti za koje se Đinđić zalagao da se pridruže obeležavanju.

Okupljanje građana zakazano je za 11:30 na Trgu kralja Milana, odakle će u podne krenuti zajednička šetnja Obrenovićevom ulicom do Saborne crkve. Nakon šetnje biće održan pomen u 12:30 časova.